Tam Kỳ thôi làm tỉnh lỵ được gì theo văn bản mới ký
Tam Kỳ thôi làm tỉnh lỵ thì có đi xuống không?
Từ ngày Tam Kỳ còn bốn phường trong thành phố Đà Nẵng, câu mình nghe nhiều nhất là “Tam Kỳ xuống phường rồi, chắc cũng đi xuống hả em?”. Chỉ trong khoảng một tháng nay đã có năm tin chính thức nói về chỗ mình, tin nào cũng có văn bản, có số, có ngày ký. Bài này gom lại năm điều Tam Kỳ được, nói rõ cái nào đã duyệt, cái nào đang làm, cái nào mới là dự kiến. Bài không nói chuyện mua bán.
Tên gọi thì đúng là đổi. Bây giờ Tam Kỳ gồm bốn phường Tam Kỳ, Bàn Thạch, Hương Trà và Quảng Phú, nằm trong thành phố Đà Nẵng. Anh chị chưa rõ Tam Kỳ nằm ở khúc nào của thành phố mới thì đọc trước bài Tam Kỳ thuộc Đà Nẵng và nằm ở khúc nào của thành phố. Tên đổi, nhưng không có nghĩa là vai trò sẽ mất. Năm điều dưới đây là lý do.
Tam Kỳ là hạt nhân đô thị duy nhất ở phía Nam
Điều thứ nhất nằm trong bản quy hoạch chung thành phố Đà Nẵng tới năm 2050, Quyết định 2016/QĐ-TTg ký ngày 21/10/2026. Bản quy hoạch tính cho cả thành phố khoảng 30 đô thị. Trong đó có bốn đô thị được gọi là hạt nhân: Đà Nẵng, Điện Bàn, Hội An và Tam Kỳ. Ba hạt nhân kia nằm sát nhau ở phía Bắc. Phía Nam chỉ có Tam Kỳ.
Bản quy hoạch giao cho Tam Kỳ làm trung tâm y tế, trung tâm giáo dục, trung tâm nghiên cứu và đổi mới sáng tạo cho cả cực phía Nam. Nghĩa là sau này người ở Núi Thành, Chu Lai, Thăng Bình đi học, đi khám bệnh thì theo bản vẽ là về Tam Kỳ. Mười điều về cả phía Nam trong bản quy hoạch này mình có đọc riêng ở bài Quy hoạch Đà Nẵng 2050 ghi gì về phía Nam Tam Kỳ, Chu Lai.
Dân số Tam Kỳ được tính gần gấp đôi tới năm 2050
Bốn phường Tam Kỳ bây giờ cộng lại khoảng 144.000 người. Bản quy hoạch tính tới năm 2050 là khoảng 275.000 người, gần gấp đôi.
Gần gấp đôi nghĩa là con hẻm nhà mình bây giờ có 10 nhà thì theo bản vẽ sau này có khoảng 20 nhà. Trường học, chợ, bệnh viện phải tính cho gần gấp đôi số người đó. Một thành phố được tính cho dân tăng gần gấp đôi thì không phải thành phố người ta tính cho đi xuống.
Giấy tờ cấp sở làm ngay tại phường Tam Kỳ
Điều thứ hai nhỏ hơn, mà mình nghĩ nhiều anh chị chưa biết. Hồi mới sáp nhập, ai cũng lo một chuyện rất đời thường: giấy tờ cấp sở giờ phải ra Đà Nẵng để nộp.
Từ ngày 1/9/2026, thành phố đặt một điểm nhận hồ sơ cấp sở ngay tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tam Kỳ. 12 sở ngành cùng nhận, đợt đầu khoảng 215 thủ tục. Từ ngày 1/1/2027 thêm 171 thủ tục nữa, tổng cộng 386 thủ tục. Phần lớn việc giấy tờ của người phía Nam vẫn làm ở đây, sáng đi trưa về, khỏi xin nghỉ cả ngày.
Chuyện này không lên báo rầm rộ như dự án nghìn tỷ. Nhưng với người đang sống ở đây, nó là thứ chạm vào mình nhiều nhất.
Khu đô thị 296 ha ở Quảng Phú có hơn 2.600 căn nhà ở xã hội
Điều thứ ba là tin mới nhất. Cuối tháng 10/2026, dự án Khu đô thị hỗn hợp phía Nam trục Nguyễn Tất Thành ở phường Quảng Phú đã chọn được nhà đầu tư. Dự án rộng khoảng 296 ha, gần 17.800 tỷ đồng, dự kiến khoảng 8.000 người về ở.
Con số mình muốn anh chị để ý là nhà ở xã hội. Trong khoảng 3.400 căn nhà và lô đất của dự án có hơn 2.600 căn nhà ở xã hội, tức ba phần tư dự án. Để thấy nó lớn cỡ nào: Chính phủ giao cho cả thành phố Đà Nẵng khoảng 26.000 căn nhà ở xã hội trong 5 năm tới. Một dự án ở Tam Kỳ đã bằng chừng một phần mười con số đó. Dự án còn có 320 lô tái định cư, để bà con đang sống trong vùng dời ra lô mới ngay trong khu, không phải đi đâu xa.
Tiến độ dự án 296 ha còn dài
Theo báo đưa, giai đoạn chuẩn bị và giải phóng mặt bằng kéo từ cuối năm 2026 tới cuối năm 2029. Phần xây chia làm 5 đợt, đợt đầu từ cuối năm 2027. Ranh chi tiết của dự án chưa được công bố. Anh chị đọc tin về khu này mà thấy mốc nào sớm hơn thì nên tìm lại bài gốc trước khi tin.
Chu Lai là chỗ làm, Tam Kỳ là chỗ để ở
Vì sao hơn 2.600 căn nhà ở xã hội lại có lợi cho Tam Kỳ? Anh chị nhìn xuống phía Nam. Khu kinh tế mở Chu Lai năm 2025 có hơn 45.000 người lao động. Thành phố đặt mục tiêu từ nay tới năm 2030 thêm khoảng 10.000 việc làm.
Người đi làm ở Chu Lai thì cũng cần có chỗ ở. Người trẻ Tam Kỳ muốn ở lại quê mà đi làm thì cũng cần một căn nhà vừa sức. 2.600 căn nhà ở xã hội là câu trả lời cho đúng hai người này. Chu Lai là chỗ làm, Tam Kỳ là chỗ để ở. Đường từ phố ra biển đi qua khu này thế nào, mình có viết ở bài đường ra biển Tam Thanh từ Tam Kỳ và từ cao tốc đi lối nào.
Tam Kỳ là lõi du lịch của cả phía Nam
Điều thứ tư là chuyện chơi, mà chơi cũng là sinh kế của nhiều nhà. Ngày 28/9/2026 thành phố ra Kế hoạch 499/KH-UBND về du lịch phía Nam cho 5 năm tới. Trong kế hoạch đó, lõi là đúng bốn phường Tam Kỳ, rồi nối ra Tam Xuân, Tam Hải, Phú Ninh. Kế hoạch này mình có tóm riêng ở bài Kế hoạch du lịch phía Nam Đà Nẵng gồm 7 địa bàn nào.
Mục tiêu tới năm 2030 vùng này đón từ 1,5 tới 2 triệu lượt khách mỗi năm, và khách ở lại một, hai đêm chứ không chạy ngang qua. Đã có 25 chương trình tour được dựng. Để anh chị hình dung: chín tháng đầu năm 2026, riêng tượng đài Mẹ Việt Nam Anh hùng đón khoảng 90.000 lượt khách. Tháng 6, lễ hội biển Tam Thanh làm bốn ngày, báo ghi hàng vạn người đổ về.
Khách ở lại một đêm là có thêm một phòng nghỉ được cho thuê, một bữa tối được ăn, một ly cà phê sáng được uống ở Tam Kỳ.
Bốn con đường lớn đều có tên Tam Kỳ
Điều thứ năm là đường sá. Chỗ này mình đọc kỹ từng tầng chữ, vì có tuyến đang làm, có tuyến mới nằm trên giấy.
Tuyến đang làm là đường ven biển Võ Chí Công, đoạn từ Tam Kỳ xuống Núi Thành dài khoảng 26,5 km. Đầu năm 2026 mặt bằng đã bàn giao được khoảng 91%, thành phố đặt mục tiêu xong toàn tuyến vào cuối năm 2027.
Thứ hai là tuyến đường sắt đô thị nối sân bay Đà Nẵng xuống Hội An, Tam Kỳ, Chu Lai, dài khoảng 103 km. Báo tháng 4/2026 đưa tin dự kiến khởi công tháng 2/2027, chạy năm 2032. Đây là dự kiến.
Thứ ba là sân bay Chu Lai. Bản quy hoạch sân bay đang lấy ý kiến, tính tới năm 2030 đón 5 triệu lượt khách một năm, thêm một đường băng dài 4.000 m. Đang lấy ý kiến, chưa phải chốt.
Thứ tư là đường sắt tốc độ cao Bắc Nam. Trong thành phố Đà Nẵng chỉ có hai ga khách là ga Đà Nẵng và ga Tam Kỳ. Ga Tam Kỳ dự kiến nằm phía Tây, gần tuyến tránh.
Bốn con đường, bốn tầng chữ khác nhau. Nhưng cả bốn đều có tên Tam Kỳ ở trên đó.
Vậy Tam Kỳ được gì sau khi thôi làm tỉnh lỵ
Gom lại năm điều. Tam Kỳ là hạt nhân đô thị duy nhất ở phía Nam, được giao làm trung tâm y tế, giáo dục, nghiên cứu, dân số tính gần gấp đôi. Giấy tờ cấp sở làm ngay tại chỗ. Một khu phố mới gần 300 ha, phần lớn là nhà cho người làm công ăn lương. Là lõi du lịch của cả phía Nam. Và bốn tuyến đường lớn đều có tên Tam Kỳ ở trên bản vẽ.
Tam Kỳ thôi làm tỉnh lỵ, đúng. Nhưng mình không thấy Tam Kỳ mất chỗ đứng. Mình thấy Tam Kỳ đang đổi vai, từ chỗ làm việc hành chính của một tỉnh thành chỗ ở, chỗ học, chỗ chữa bệnh, chỗ nghỉ chân cho cả phía Nam của một thành phố 6,5 triệu dân. Còn đổi vai nhanh hay chậm thì cũng tuỳ vào nhiều điều kiện nữa.
Nhà anh chị thuộc phường nào trong bốn phường?
Năm nay chỗ mình đổi gì, anh chị nhắn mình một câu. Mình gom lại rồi tập sau đi tới tận nơi quay cho anh chị coi.
Câu hỏi thường gặp
Tam Kỳ bây giờ gồm những phường nào?
Tam Kỳ bây giờ gồm bốn phường Tam Kỳ, Bàn Thạch, Hương Trà và Quảng Phú, thuộc thành phố Đà Nẵng. Dân bốn phường cộng lại khoảng 144.000 người.
Quy hoạch Đà Nẵng 2050 giao cho Tam Kỳ vai trò gì?
Tam Kỳ là một trong bốn đô thị hạt nhân của thành phố và là hạt nhân duy nhất ở phía Nam, được giao làm trung tâm y tế, giáo dục, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo cho cả cực phía Nam. Dân số tính tới năm 2050 khoảng 275.000 người.
Người Tam Kỳ làm thủ tục cấp sở có phải ra Đà Nẵng không?
Phần lớn không cần. Từ 1/9/2026 có điểm nhận hồ sơ cấp sở tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Tam Kỳ, 12 sở ngành cùng nhận khoảng 215 thủ tục. Từ 1/1/2027 thêm 171 thủ tục, tổng cộng 386.
Khu đô thị 296 ha ở Quảng Phú có bao nhiêu nhà ở xã hội?
Trong khoảng 3.400 căn nhà và lô đất của dự án có hơn 2.600 căn nhà ở xã hội, khoảng ba phần tư dự án, cùng 320 lô tái định cư. Giai đoạn chuẩn bị và giải phóng mặt bằng theo báo đưa kéo tới cuối năm 2029.
Đường sắt đô thị và sân bay Chu Lai đã chốt chưa?
Chưa. Đường sắt đô thị sân bay Đà Nẵng, Hội An, Tam Kỳ, Chu Lai là dự kiến, báo đưa tin khởi công tháng 2/2027. Bản quy hoạch sân bay Chu Lai đang lấy ý kiến. Tuyến đang làm thật là đường ven biển Võ Chí Công đoạn Tam Kỳ xuống Núi Thành.
Nguồn mình đọc: Quyết định 2016/QĐ-TTg trên Cổng thông tin điện tử thành phố Đà Nẵng, điểm nhận thủ tục cấp sở theo LSVN, dự án 296 ha theo Báo Đấu thầu, lao động Chu Lai theo Thanh Niên, kế hoạch du lịch theo VietnamPlus, đường ven biển theo Nhân Dân.
Bài viết liên quan
- Quy hoạch Đà Nẵng 2050 ghi gì về phía Nam Tam Kỳ, Chu Lai
- Tam Kỳ thuộc Đà Nẵng và nằm ở khúc nào của thành phố
- Kế hoạch du lịch phía Nam Đà Nẵng gồm 7 địa bàn nào
- Đường ra biển Tam Thanh từ Tam Kỳ và từ cao tốc đi lối nào
Bài là phần đọc và tóm tắt của người viết từ văn bản và tin báo đã dẫn nguồn, không phải lời khuyên đầu tư. Kế hoạch và tiến độ dự án có thể được điều chỉnh, anh chị đối chiếu văn bản gốc khi cần.